Οι ψυχοκοινωνικοί παράγοντες εμφανίζουν αυξημένη επίπτωση στην εποχή της πανδημίας Covid-19. Ασθενείς με ιστορικό στεφανιαίας νόσου, αρρυθμιών, αρτηριακής υπέρτασης, και καρδιακής ανεπάρκειας  αντιμετωπίζουν όχι μόνο τις ψυχολογικές πιέσεις  της συγκεκριμένης χρόνιας πάθησής τους  αλλά και αυτές που ασκεί η πανδημία στον γενικό πληθυσμό. Συγκεκριμένα, σημειώνεται αύξηση του μετατραυματικού στρες και της κατάθλιψης σε νοσούντες και επιζήσαντες, σε συγγενείς αποβιωσάντων ή νοσηλευομένων. Διογκώνεται η ανησυχία για τον κίνδυνο μόλυνσης από κορωνοϊό και επιτείνεται η κοινωνική απομόνωση. Πιο συχνά εμφανίζονται συμπτώματα ευερεθιστότητας, αϋπνίας, φόβου, σύγχυσης, θυμού, απογοήτευσης, πλήξης που σχετίζονται με το οξύ άγχος. Επιπρόσθετα, καταγράφονται η αυξημένη χρήση ουσιών και αλκοόλ, η συχνότερη ενδοοικογενειακή βία, η ανησυχία και ο φόβος για την εργασία και οι οικονομικές προοπτικές. Τέλος, η παραπληροφόρηση για την χρήση μέτρων προστασίας και τη μη συνέχιση φαρμακευτικής αγωγής (όπως αναστολεών του άξονα ρενίνης-αγγειοτενσίνης για την υπέρταση) και την  εμβολιαστική κάλυψη, αλλά και η δυσκολία ανανέωσης της φαρμακευτικής αγωγής και της ιατρικής παρακολούθησης των ασθενών εντείνουν το πρόβλημα.

Οι μηχανισμοί που συνδέουν τους ψυχοκοινωνικούς παράγοντες με τον αυξημένο καρδιαγγειακό  κίνδυνο είναι πολλαπλοί. Περιλαμβάνουν τον ανθυγιεινό τρόπο ζωής, όπως κάπνισμα και αλκοόλ, επεξεργασμένα τρόφιμα, μειωμένη φυσική δραστηριότητα  και την χαμηλή συμμόρφωση στην φαρμακευτική αγωγή. Επιπλέον,  η κατάθλιψη και το χρόνιο άγχος συνδέονται με την ενεργοποίηση του συμπαθητικού νευρικού συστήματος, με αλλαγές στον άξονα υποθαλάμου-υπόφυσης και έκκριση νευροενδοκρινών ορμονών όπως η νορεπινεφρίνη, που αυξάνουν το οξειδωτικό στρες και την φλεγμονή στα αγγεία. Τα ανωτέρω συμβάλλουν στην ταχυκαρδία κατά την ηρεμία και την αυξημένη κατανάλωση οξυγόνου, την ενδοθηλιακή δυσλειτουργία και αγγειοσύσπαση ειδικά της στεφανιαίας μικροκυκλοφορίας, την επαγωγή προθρομβωτικής κατάστασης (επιδεινούμενη σε περίπτωση νόσησης με κορωνοϊό), και την προαγωγή της ινσουλινοαντοχής από την συμπαθητική υπερδραστηριότητα.  Επακόλουθο όλων είναι η υποάρδευση και βλάβη οργάνων όπως η καρδιά και ο εγκέφαλος. Τέλος, αυξημένος κίνδυνος εμφανίζεται σε ασθενείς που λαμβάνουν αντικαταθλιπτικά και αντιψυχωσικά φάρμακα λόγω ανεπιθύμητων ενεργειών και συνεργειών με την λοιπή φαρμακευτική αγωγή.

Ως λύση προτείνεται η σωστή καταγραφή του ιατρικού και κοινωνικού ιστορικού, η τηλεπαρακολούθηση χρονίων πασχόντων και η συνεχής εκτίμηση της ψυχικής υγείας με σκοπό την πρόληψη και βελτίωση της πρόγνωσης των προαναφερθέντων ομάδων στην περίοδο της πανδημίας.

Οι ψυχοκοινωνικοί παράγοντες έχουν αποδειχτεί τροποποιητές εκτίμησης καρδιαγγειακού κινδύνου, αιτίες πρόωρου καρδιαγγειακού συμβάματος (έμφραγμα του μυοκαρδίου και αγγειακό εγκεφαλικό επεισόδιο) με δυσμενέστερη πρόγνωση, ακόμη και πρόωρου καρδιαγγειακού θανάτου συγκριτικά με ασθενείς χωρίς την παρουσία αυτών.

Σχετικά Άρθρα

  • 03/07/2021

  • 20/03/2015

  • 22/08/2021

  • 21/02/2022

  • 05/09/2021

  • 22/11/2020

Πρόσφατα Άρθρα